Europejski Monitor Ekonomiczny: Polski raport o kryzysie


rys-duz-foto-eemPoniżej publikujemy fragment wstępu z raportu „Przyczyny i konsekwencje globalnego kryzysu finansowo-gospodarczego i jego przejawy w Polsce", przygotowanego przez Konserwatorium „O lepszą Polskę” we współpracy z Polskim Lobby Przemysłowym. Zachęcamy do przeczytania i pobrania w wersji elektronicznej (PDF) pełnego tekstu raportu.

Zdaniem większości uczestników Konwersatorium „O lepszą Polskę”, obecny globalny kryzys finansowo-gospodarczy ma charakter systemowy i strukturalny. Rozwija się on w sposób pełzający. Wiele wskazuje na to, że będzie to najdłuższy i najgłębszy kryzys od czasów kryzysu z lat 1929-1933, choć ma on zupełnie inny przebieg i został spowodowany przez inne przyczyny. Inne też zapewne będą jego skutki ekonomiczne, społeczne i polityczne. W związku z tym, jego ostateczne przezwyciężenie będzie wymagało zastosowania odmiennych i nowych metod, instrumentów i narzędzi. Bardzo prawdopodobne jest, że w Polsce skutki globalnego kryzysu mogą stopniowo narastać, ponieważ jesteśmy częścią gospodarki europejskiej i światowej.

Trudno przewidzieć jak kryzys będzie się dalej rozwijać w skali globalnej. Jak zwykle w takich sytuacjach możliwe są scenariusze optymistyczne, realistyczne i pesymistyczne. Zdaniem zwolenników scenariuszy pesymistycznych, a takich nie brakuje także wśród ekspertów zagranicznych, nie można wykluczyć załamania globalnego systemu finansowego, rozpadu niektórych państw i odejścia od demokracji. W skali globalnej ewentualne pogłębienie kryzysu w jego kolejnych fazach – jak to już bywało w historii – grozić może także wybuchem działań wojennych w różnych regionach świata ( w celu odwrócenia uwagi od konfliktów i problemów wewnętrznych oraz nakręcenia koniunktury). Bez względu na to, jaki scenariusz zwycięży, świat, Stany Zjednoczone i Europę w niedalekiej przyszłości czekają poważne turbulencje, których skalę i zakres trudno przewidzieć. Ażeby nie zaistniały scenariusze pesymistyczne, niezbędne jest zarówno trafne zdiagnozowanie źródeł i przyczyn kryzysu, jak i szybkie i stanowcze podjęcie działań w celu jego przezwyciężenia. W sytuacjach kryzysowych niezbędne i najbardziej pożądane są działania wyprzedzające.

W Polsce, jak dotąd, nie prowadzi się instytucjonalnie systematycznych analiz i badań przebiegu głębokiego kryzysu gospodarczego, który nieoczekiwanie ogarnął świat od 2008 roku. Nie spotyka się także jednolitej oceny jego poszczególnych przejawów i aspektów. Trudne jest więc ustalenie, kto w tym kontekście powinien się zająć oceną sytuacji gospodarczej w Polsce. Nie oznacza to oczywiście, że nie ma w Polsce odpowiednio predestynowanych do tego ekspertów. Dowodem na to są ich wypowiedzi w mediach i publikacje, często wydawane własnym sumptem.

Problemem kryzysu światowego i jego skutkami w polskiej gospodarce, zajmują się reprezentanci nauk ekonomicznych, politycy o różnych poglądach, a nawet dziennikarze. W prasie ukazuje się mnóstwo, niekiedy emocjonalnych, wypowiedzi analityków krajowych i zagranicznych. Przeważają jednak wypowiedzi publicystyczne o charakterze doraźnym. Brak jednolitej teorii obecnego kryzysu powoduje mało efektywne spory i dyskusje, z których mogą wynikać nietrafne lub błędne działania polityków i urzędników państwowych. Do tego należy jeszcze dodać możliwość wystąpienia sprzecznych interesów różnych grup społecznych, odczuwających skutki kryzysu, mogących doprowadzić do szkodliwych dla obywateli decyzji.

Raport niniejszy został sporządzony w celu zwrócenia uwagi na konieczność podjęcia już teraz stosownych działań, zarówno przez rząd, jak i banki oraz różne podmioty gospodarcze i związki zawodowe.

Stopień wykorzystania niniejszego materiału i zawartych w nim postulatów zależeć jednak będzie od odpowiedzialności czynników mających wpływ na funkcjonowanie polskiej gospodarki.

Zaloguj się na – EEM – Europejski Monitor Ekonomiczny – aby pobrać pełną wersję raportu w formacie pdf.

mgr inż. Jerzy Horodecki oraz prof. dr hab. Paweł Soroka

Zeodlo: Europejski Monitor Ekonomiczny – 2011-05-09

Waldemar Glodek

Autor: Waldemar Glodek